Облыс әкімдігінде ауыл тұрғындарының табысын арттыру, шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту, ауылдық жерлерді нығайтуға бағытталған «Ауыл аманаты» бағдарламасының жүзеге асырылу барысы мен нәтижесі талқыланды, деп хабарлайды F16.kz.
Жиынға Премьер-министрдің кеңесшісі Ералы Тоғжанов, ШҚО әкімі Нұрымбет Сақтағанов, аудан әкімдері мен «Ертіс» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы, «Атамекен» кәсіпкерлер палатасы өкілдері қатысты.
«Ауыл аманаты» бағдарламасы 2023 жылдан бері жүзеге асырылып келеді. Шалғайдағы елді мекендердің экономикалық әлеуетін күшейту мақсатында қолға алынған бағдарлама бүгінде нақты нәтижелер көрсетіп отыр.
Облыстық ауыл шаруашылығы басқармасының басшысы Ажар Қаджибекованың айтуынша, аталмыш бағдарлама аясында өңірге 4 млрд теңгеден астам қаражат қарастырылып, шамамен 400 жоба қаржыландырылған. 2023 жылы қаражаттың негізгі бөлігі мал шаруашылығын дамытуға бағытталған.
2024 жылдан бастап қаржыландырудың басым бөлігі ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу, туризмді дамыту, техникалар мен жабдықтар сатып алуға бөліне бастады. Нақтырақ айтқанда, 72 жоба мақұлданды, — деп атап өтті басқарма басшысы.
Басқосу барысында Премьер-министрдің кеңесшісі Ералы Тоғжанов «Ауыл аманаты» бағдарламасының маңызына тоқталды. Оның айтуынша, қазір ауыл шаруашылығын өнімдерін өндіруге өңірдің әлеуеті толық жетеді. Аталған бағдарлама аясында, мемлекеттен берілген қолдауды пайдалана отырып, ауылдағы шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту қажет.
Президент неге ауыл шаруашылығы саласына баса назар аударып, осындай жеңілдетілген бағдарламалар қолға алынып отыр? Себебі, ауылдан халық жаппай көшіп жатыр және біз оны тоқтата алмай отырмыз. Жұмыс істеліп жатыр, оның нәтижесі болуға тиіс. Ауылда мектеп жұмыс істеп тұрса, халықтың айналысып отырған кәсібі, табысы болса азаматтар ауылда тұрақтайды. Ауыл шаруашылығы басқармасы ұсынған деректерге сүйенсек, Шығыс Қазақстан облысында тауық жұмыртқасы мен сүзбе халық сұранысының тек 33%-ын жабады, импорт үлесі 67%-ға тең. Балқытылған ірімшікпен — 12%, қатты ірімшікпен — 6%, сүтпен 63% қамтылып отыр. Бұл көрсеткіштерді өсіруге өңірдің әлеуеті жетеді. Тек халыққа түсіндіру жұмыстарын жүргізу қажет, — деді Ералы Тоғжанов.
Осы ретте Премьер-министрдің кеңесшісі ауылдағы шаруа қожалықтарының бірін мысал етті.
Шағын ғана ауылдың тұрғыны 400 тауық асырап, күніне 360 жұмыртқа алып отыр. Осындай күнделікті шаруашылығын табыс көзіне айналдырған тұрғындарды өзге де аудандарға үлгі етуге болады. Өзімізден шығатын өнімдерді нарыққа шығару қажет, — деді ол.
Ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу саласында жақсы нәтиже көрсетіп отырған аймақтардың бірі — Үлкен Нарын ауданы. Аудан әкімінің айтуынша, 2023 жылы «Ауыл аманаты» бағдарламасы аясында 31 жоба мақұлданса, оның ішінде төртеуі қайта өңдеу бойынша қолға алынған.
Ауылда макарон өнімдері, консервіленген балық және сиыр етін, жартылай дайын тағамдар шығаратын жеке кәсіпкерлер бар. Ауданда бидай егеміз, яғни макарон өнімдері — толықтай жергілікті өнім деуге болады, — деді Елдос Байрахметов.
Сондай-ақ «Ауыл аманатының» туризм саласында жүзеге асырылу барысы да назардан тыс қалған жоқ. Мәселен, Катонқарағай ауданына өзге өңірден ғана емес, алыс-жақын шет мемлекеттерден туристер жиі келіп, тамылжыған табиғатына таңдана қарайды. Қазір катонқарағайлық ағайын туристерді қарсы алу үшін дайындықты бастап кеткен.
2024 жылдан бастап ауданда туризм бағытына ден қойылып, «Ауыл аманаты» бағдарламасы аясында кәсіптер ашыла бастады. 2024-2025 жылдары аудан бойынша 24 жоба мақұлданса, оның 18-і туризм бағытында. Былтыр туристерді күтіп алу үшін 70 кемпинг, 15 киіз үй, 16 қонақ үй салынды. Туристер ағыны да жыл санап артып келеді, — деді аудан әкімі Данияр Дүйсембаев.
Ералы Тоғжанов Катонқарағай және Самар ауданы әкімдіктеріне турситерге ыңғайлы болу үшін тамақтану орындарын ашуды қарастыруды тапсырды.
Шағын бизнес ашу — аудан экономикасына әсер етеді, туристерге де қолайлы болады. Сервисті де дамыту қажет. Ауылдағы ағайын ауласын табыс көзіне айналдырса – сіздердің жұмыстың нәтижесі, ауылға сырттан адам көшіп келсе — – сіздердің жұмыстың нәтижесі, өз туған жерінен көшетіндер азайса – сіздердің жұмыстың нәтижесі. Нәтижеге жұмыс істеңіздер, — деп атап өтті ол.
