Шығыс Қазақстан облысында өтеусіз қан донорлығын дамыту және донорларды ынталандыру бағытында жұмыс жүйелі түрде жалғасып келеді. Өңірде бұл бағыт тек медициналық емес, әлеуметтік маңызы жоғары бастама ретінде қарастырылып отыр.
Қазір қан мен оның компоненттерін тегін тапсырған азаматтарға энергетикалық шығындарды өтеу мақсатында 1100 теңге көлемінде ақшалай өтемақы төленеді. Бұл төлем Денсаулық сақтау министрлігінің тиісті бұйрығына сәйкес жүзеге асырылады.
Мамандардың айтуынша, донорлық – адамның өз денсаулығына жауапкершілікпен қарауын талап ететін маңызды қадам. Донор болу үшін дұрыс тамақтану, зиянды әдеттерден бас тарту, тұрақты ұйқы режимін сақтау және медициналық тексерулерден уақтылы өтіп тұру қажет. Сонымен қатар, қан тапсыру ағзаның жаңаруына ықпал етіп, денсаулық жағдайын бақылауға мүмкіндік береді.
Осы бағыттағы жұмысты жандандыру мақсатында 2026 жылғы 16 ақпаннан бастап өңірде алғаш рет «ШҚО халқының салауатты өмір салтын өтеусіз қан донорлығын дамыту арқылы қалыптастыру» атты мемлекеттік әлеуметтік жоба іске қосылды. Жоба облыстық бюджет есебінен қаржыландырылып, Өскемендегі «Қазақстанның болашағы үшін» жастар қоғамдық бірлестігі тарапынан жүзеге асырылады.
Жаңа бастама аясында донорларға қосымша материалдық ынталандыру қарастырылған. Атап айтқанда, қан мен плазма тапсырған азаматтарға 2000 теңге, ал тромбоцит тапсырғандарға 3900 теңге көлемінде қосымша төлем беріледі. Осылайша, базалық өтемақыны қоса есептегенде, 2026 жылы донорлар қан мен плазма үшін жалпы 3100 теңге, ал тромбоцит үшін 5000 теңге алады.
Мамандардың пікірінше, бұл шаралар донорлық қозғалысты дамытуға серпін беріп қана қоймай, қоғамда мейірімділік пен өзара көмек мәдениетін қалыптастыруға ықпал етеді.
Айта кетейік, 18 жастан асқан, салмағы 50 келіден жоғары және денсаулығында қарсы көрсетілім жоқ кез келген азамат донор бола алады. Қан тапсыруға ниетті тұрғындар Өскемен қаласындағы Шығыс Қазақстан облыстық қан орталығына жүгіне алады. Донорларды қабылдау дүйсенбі-жұма күндері сағат 08.30-дан 13.00-ге дейін жүргізіледі.
Дәрігерлер өңір тұрғындарын донорлық қозғалысқа белсенді қатысуға шақырады. Себебі бір адамның тапсырған қаны бірнеше адамның өмірін сақтап қалуы мүмкін.
Қан донорлығына қатысты қарсы көрсетілімдер тізімімен сайттан танысуға болады.
